Расказваем, на што звярнуць увагу ў другім па велічыні і насельніцтве горадзе Беларусі.
Некаторыя мясцовыя жыхары называюць яго "Піцерам без каналаў". Дык давайце ж разам разгледзім галоўныя славутасці Гомеля..
Палацава-паркавы ансамбль
Гэта месца – адначасова і гонар і боль гамяльчан. Таму што, з аднаго боку, амаль любы беларус пры згадванні Гомеля з ходу кажа нешта накшталт "цудоўны ў вас парк у цэнтры", а з другога – вельмі часта больш нічога не можа ўспомніць.
Дварцова-паркавы ансамбль уражвае і прыемна здзіўляе з першага погляду. Яго гісторыя пачалася ў канцы XVIII стагоддзя. Пасля падзелу Рэчы Паспалітай Кацярына II падаравала Гомель генерал-фельдмаршалу Пятру Румянцаву з фармулёўкай "за выдатныя перамогі ў вайне з Турцыяй". Дарэчы, у тыя часы падарунак называлі "вёсачка Гомій".
Менавіта з гэтага моманту і вядзе адлік гісторыя ўсіх вядомых гомельскіх славутасцяў, у тым ліку і легендарнага парку. Напрыклад, там дагэтуль растуць два дубы ўзростам каля 200 гадоў.
Ёсць у парку і нямала рэдкіх раслін – чорная хвоя, карэйская піхта, амурскі аксаміт і інш.
Сёння там працуюць турыстычныя маршруты па парку з QR-кодамі для аўдыёгідаў.
Палац Румянцавых і Паскевічаў
У часы ВКЛ Гомель належаў канцлеру Міхаілу Чартарыйскаму. І ў цэнтры горада на высокім беразе ракі стаяў тыповы драўляны замак – такі ж, як і ў многіх іншых сярэднявечных гарадах Еўропы.
Калі праз некалькі стагоддзяў гаспадаром Гомеля стаў фаварыт Кацярыны II генерал-фельдмаршал Пётр Румянцаў-Задунайскі, там пачалася вялікая будаўнічая кампанія. Ужо ў канцы XVIII стагоддзя пачалі з'яўляцца абрысы новага шыкоўнага палаца. Кожны наступны ўладальнік уносіў у аблічча гэтай велічнай пабудовы нешта сваё. Паралельна добраўпарадкоўвалася і прылеглая тэрыторыя.
Дарэчы, яшчэ ў пачатку XX стагоддзя ў парадных залах палаца часта можна было стаць удзельнікам пышных балаў.
Музей стараабрадніцтва і беларускіх традыцый
Наогул, гэты музей – навукова-даследчы і асветніцкі цэнтр рэгіёна. І ў Гомелі знаходзіцца толькі адзін з яго філіялаў.
Там можна ўбачыць часовыя выставы, наведаць тэматычныя заняткі або майстар-класы. Экспазіцыі фарміруюцца з фондаў галоўнага офіса музея, які знаходзіцца ў Ветцы. Прычым кожныя тры-пяць месяцаў ва ўсіх філіялах абавязкова мяняюцца выставы.
Дарэчы, раней мы пісалі, што Веткаўскі музей шукае памочнікаў для ўдзелу ў сапраўднай навуковай экспедыцыі.
Музей гісторыі Гомеля
Установа з'явілася ў горадзе ў 2009-м з нагоды Года роднай зямлі, які быў аб'яўлены ў краіне. Гэта навукова-асветніцкі цэнтр, дзе не толькі шукаюць, але і сістэматызуюць інфармацыю па гісторыі Гомеля, каб у далейшым рабіць прэзентацыі для максімальна шырокай аўдыторыі.
Музей гісторыі часам называюць візітнай карткай Гомеля, якая тэзісна знаёміць з горадам як мясцовых жыхароў, так і турыстаў.
Аглядная вежа
Гэта абавязковае для наведвання месца, бо за адносна невялікія грошы (прыкладна 7 і 10, калі возьмеце бінокль) вы зможаце ўбачыць горад з вышыні птушынага палёту (амаль што птушынага).
З'яўленнем вежа "абавязана" кацельні, якая знаходзілася ў парку недалёка ад Зімовага сада. Для адводу прадуктаў гарэння на беразе ракі прыкладна ў сярэдзіне XIX стагоддзя ўзвялі высокі цагляны комін.
Праз 40 гадоў парк перажыў чарговую рэканструкцыю, комін сталі выкарыстоўваць як аглядную вежу. У такім выглядзе ён дажыў да пачатку XXI стагоддзя.
У 2007-м вежу закрылі на рэстаўрацыю, якая расцягнулася на доўгія восем гадоў. У лістападзе 2015 года адбылося ўрачыстае адкрыццё, з тых часоў наведвальнікі зноў могуць любавацца прыгажосцямі Гомеля з вышыні каля 40 м.
Баўманскі мост
Гэта другое месца (яшчэ і бясплатнае!), з якога адкрываецца прыгожы від на горад. І, вядома ж, падыходзіць для інстаграмных фатаграфій.
Адкрылі гэты мост у 1970-м, прычым з самага пачатку ён быў пешаходным, бо ў горадзе да таго часу ўжо хапала аўтамабільных і чыгуначных мастоў. Да таго ж па новым збудаванні любы жадаючы мог хутка дабрацца да пляжу.
Дарэчы, Баўманскі мост атрымаўся даволі вялікім, з высокімі і шырокімі пралётамі, таму на суднаходства па рацэ Сож гэта не паўплывала.
Драмтэатр
Гомельскі абласны рускі драматычны тэатр быў заснаваны яшчэ да Вялікай Айчыннай вайны, у 1939-1941 гадах. Але ў 1946-м з-за адсутнасці памяшкання ён пераехаў у Магілёў і праз тры гады наогул быў расфарміраваны.
З другой спробы атрымалася: у 1954-м у Гомелі з'явіўся абласны драматычны тэатр, ён яшчэ і атрымаў ўласны будынак.
Кожнаму падарожніку варта зазірнуць туды для знаёмства з мясцовым рэпертуарам.
Помнік першапасяленцу
У народзе ён больш вядомы як "Лодачнік". Устанавілі помнік у 2006 годзе недалёка ад набярэжнай Сожа.
Для многіх турыстаў гэта абавязковы пункт маршруту, бо сфатаграфавацца з легендарным Гомам (паводле легенды, менавіта Гом заснаваў у гэтых мясцінах першае пасяленне) вельмі важна.
І, вядома ж, калі пацерці бронзавы помнік у патрэбным месцы, можна разлічваць на выкананне запаветнага жадання.
Помнік Багдану Хмяльніцкаму
Скульптар адлюстраваў лідара запарожскіх казакаў у поўны рост. Як жартуюць мясцовыя жыхары, плечы бронзавага Хмяльніцкага дастаткова шырокія, каб змясціць некалькі невялікіх чародак галубоў.
З-за птушак помнік крыху пакутуе, але яго старанна адмываюць камунальшчыкі – і гэта асобны цікавы рытуал.
Дарэчы, ёсць у Гомелі і вуліца імя Багдана Хмяльніцкага, яна лічыцца адной з самых працяглых у горадзе.
Зімовы сад
У XIX стагоддзі ў гэтым будынку займаліся зусім не раслінамі. Тады гэта было адно з будынкаў мясцовага цукровага завода.
Усё змянілася ў 1877-м, калі збудаванні пераабсталявалі пад патрэбы парка.
Дзякуючы гэтаму ў нашы дні на плошчы амаль 250 "квадратаў" растуць магноліі і пальмы, кававае дрэва і інжыр, смакоўніца і іншыя экзатычныя расліны.
Самае старое з іх – веералістная пальма. Яна была пасаджана ў далёкім 1888 годзе і, трэба прызнаць, нядрэнна захавалася.
А яшчэ ў Зімовым садзе можна палюбавацца рознакаляровымі акварыумнымі рыбкамі і пухнатымі дэкаратыўнымі трусамі.
