Сям'я Васпуковых ужо амаль год жыве ў рэжыме жорсткай эканоміі. Але гэтыя рамкі беларусы не лічаць празмернымі: галоўнае – разумна падысці да выдаткаў.
Спачатку адкладвалі на кватэру. Цяпер, калі гэтая мэта, можна сказаць, дасягнутая, у планах – зрабіць рамонт у сваёй "трохпакаёўцы".
Ці рэальна назбіраць на жыллё звычайнай беларускай сям'і і наколькі моцна трэба зацягнуць паясы дзеля гэтага, Tochka.by распытала ў Дашы і Дзімы.
Кава і дастаўкі – чорная дзірка ў бюджэце
Блог Дар'і ў TikTok узляцеў да 18,5 тыс. падпісчыкаў менавіта дзякуючы злабадзённай для беларусаў тэме: як назбіраць на жыллё, не пакутуючы пры гэтым ад празмернай эканоміі.
@pro.edydasha #экономия#еда ♬ orijinal ses - anastasia.k
Маленькае дзіця, двое дарослых, прычым жонка ў дэкрэце, і адзін вельмі ўкормлены кот – здаецца, выдаткі на такую сям'ю не могуць быць маленькімі.
Але Даша за адзін паход у краму можа за 100 сабраць прадуктовы кошык на паўтары тыдні, складае разнастайнае меню і не пакутуе ад фінансавых абмежаванняў.
А пачалося ўсё з пытання самім сабе: куды сыходзяць усе нашы грошы?
"Наш даход на сям'ю – 4000: зарплата мужа і дапамога на дзіця. І кожны раз мы не разумелі, чаму кожны месяц усё сыходзіць проста ў нуль. Завялі табліцу, на працягу двух месяцаў уносілі кожную капейку, якую аддалі. І жахнуліся", – расказвае Даша.
Высветлілася, што шмат цягнулі прадукты. Але не тыя, што па-сапраўднаму важныя, а нейкія смаколікі і імпульсіўныя пакупкі. А яшчэ кава, дастаўкі, перакусы. Здаецца, дробязь: пайшоў пагуляць, узяў напой і булачку. Але гэта ўжо мінус 10-15. А калі памножыць на траіх?
"Дастаўкі, вядома, зручныя, але так прадукты заўсёды выходзяць даражэй. Замовіць сушы – таксама ўлятае ў капейчыну. А калі некалькі разоў на месяц? Ідзеш у краму без дакладнага спісу прадуктаў – абавязкова возьмеш тое, што зусім непатрэбна", – пералічвае дзяўчына.
Пара жыла ў арэнднай кватэры, якую далі ад працы мужу, плацілі за яе 150 у месяц. Была мэта – купіць сваё жыллё. Так і вырашылі: надышоў час нешта мяняць, каб пачаць адкладваць.
У краму – раз на тыдзень
Як гэта часта бывае, планаванне бюджэту ўзяла на сябе жанчына. Муж гэта ўспрыняў нармальна.
"Я яму пакідаю на уласныя выдаткі – на цыгарэты і бензін", – жартуе Даша.
Першае, што зрабілі, – вырашылі разлічвацца толькі наяўнымі. Сужэнцы ўпэўненыя, што на картцы "не адчуваеш" фінансы, і яны проста выцякаюць. З карткі аплачваюць толькі "камуналку", сувязь, а з нядаўняга часу – яшчэ і крэдыт на кватэру.
Другое – купілі планер, дзе ўсе грошы раскладзены па канверціках.
І галоўнае – сям'я загадзя плануе свае выдаткі на месяц, ставячы абмежаванні ў бюджэце, за якія нельга выходзіць.
"Я складаю меню на тыдзень – вось проста загадзя вырашаю, што будзе прыгатавана. І па ім ужо – спіс патрэбных прадуктаў. Вялікая закупка – раз у тыдзень строга па спісе", – расказвае Даша.
Яна прызнаецца, што цяпер грошай траціцца значна менш. Галоўнае – пазбягаць незапланаваных пакупак.
"Падлічылі загадзя плюс-мінус, колькі пацягне ўсё па спісе. Вышла, напрыклад, 100. Значыць, узялі з сабой толькі 105. Абавязкова карыстаемся бонуснымі карткамі", – дзеліцца сваімі лайфхакамі Даша.
У месяц на прадукты вылучаюць у сярэднім 400. Спачатку закладвалі 500, але зразумелі, што можна яшчэ менш.
Гатаваць стараюцца адразу на некалькі дзён: каструля супу (Даша ўпэўненая, што гэта вельмі выгадна), патэльня рысу з мясам, нейкі салат.
Змяніўся і падыход да харчавання – сталі менш перакусваць: селі і добра паелі.
Фота: Павел Русак / Tochka.by
"На наступны тыдзень буду гатаваць стравы з кабачкоў, салаты, дранікі, калдуны. За прадукты аддам 90 за тыдзень", – паказвае спіс суразмоўца.
За першы месяц адклалі 1000
Меню сям'і з-за эканоміі зусім не стала горшым: ежа простая, але разнастайная. Галоўнае, не ляніцца гатаваць.
"Нам дзесьці прасцей: мы любім курыцу, не любім ялавічыну. Гэта танней, вядома. Стараемся купляць менш паўфабрыкатаў. А ссабойкі на працу былі заўсёды – нават не столькі дзеля эканоміі, а таму што гэта часта смачней і карысней", – упэўнена Дар'я.
Нягледзячы на абмежаванні, у доме ўсё адно ёсць месца пячэнню, цукеркам і шакаладкам.
"Вядома, мы маладыя, хочацца дзесьці адпачыць, не гатаваць, расслабіцца. Дазваляем сабе замовіць тыя ж ролы, але максімум раз у месяц, а не кожны тыдзень. Наогул, калі чагосьці сапраўды хочацца, не адмаўляем сабе ў гэтым. На адных макаронах з курыцай, вядома, і з розуму сысці можна. Таму ўсё добра", – кажа Даша.
Фота: Павел Русак / Tochka.by
Алкаголь пара асабліва не п'е – таксама эканомія. Абмяжоўваць сябе ў б'юці-працэдурах жанчыне не давялося: з-за дэкрэту яна пакуль не "робіць" пазногці, абыходзіцца самастойным манікюрам. Часам – стрыжка.
Каметыку купляе па неабходнасці, калі штосьці скончылася. Адзенне – таксама. Шопінг стаў больш асэнсаваным і закладваецца ў выдаткі загадзя.
Як вынік, за першы месяц удалося сабраць адразу 1000. Гэта пры тым, што раней не атрымлівалася адкласці наогул нічога.
На чым эканоміць нельга
Асобны канверцік у планеры – "На жыццё". Тут улічваецца самае рознае: лекі, падарункі на дні нараджэння, паходы кудысьці ўсёй сям'ёй. Такая фінансавая падушка – ад 150 да 300 у залежнасці ад таго, што было запланавана.
Проста так адсюль грошы сужэнцы стараюцца не браць, а калі штосьці застаецца, то пераносіцца на наступны месяц – і атрымліваецца, што адкласці можна больш.
Для дзіцяці ў сям'і асобны бюджэт – тут не эканомяць. Тваражкі, ёгурты, сокі, садавіна, цацкі – усё купляецца па меры неабходнасці. На гэта запланавана 300.
Асноўнае харчаванне ў дзіцяці – агульны стол. Калі ў яго "бюджэце" грошы засталіся, цалкам пераходзяць на наступны месяц да новых 300.
Ёсць і тавары, на якіх сям'я не эканоміць. Напрыклад, лепш возьме адно дарагое, але добрае. І патраціць яго куды менш, чым калі б давялося рабіць уборку нечым прасцейшым.
"Не куплю танныя прадукты, калі яны пры гэтым будуць несмачныя. Ужо спрабавалі так і зразумелі: калі не падабаецца, то есці гэта немагчыма. Цяпер выбіраем залатую сярэдзіну. Потым мне могуць напісаць у каментарах, што гэта не эканомна. Але эканомія не роўная выжыванню", – тлумачыць Дар'я.
Сабралі на першапачатковы ўзнос
Абавязковыя выдаткі: невялікія растэрміноўкі – на 500, інтэрнэт і тэлефоны – 100, паліва і цыгарэты мужу – 350. На ката – 100. На крэдыт – 1000-1300. Штомесячна.
Як вынік, за сем-восем месяцаў, рыхтуючыся да пераезду і ўжо выплачваючы крэдыт на жыллё, сям'я накапіла: на першапачатковы ўзнос – $2,4 тыс., на пераезд – 1000, на рамонт у арэнднай кватэры пры ад'ездзе – 400.
Так, нядаўна сям'я са Слуцку перабралася ў аграгарадок пад Гомелем, на малую радзіму. І ўжо жыве ў сваёй уласнай трохпакаёвай кватэры.
"Вядома, гэта крэдыт, але на першапачатковы ўзнос мы сабралі самі. Плюс назапасілі тады грошы на пераезд і першачарговыя выдаткі: памяняць вокны, купіць неабходную мэблю, шпалеры. Лічу, што за такі час у нашым выпадку – гэта поспех", – упэўнена Даша.
З'явілася некалькі новых канверцікаў – на што хочуць назбіраць у бліжэйшай будучыні. У планах – рамонт у ваннай і дарабіць балкон. Сабраць плануюць за год. А яшчэ хочуць купіць тэлевізар.
Спакусы сунуць руку ў канверцікі з адкладзеным ні разу не з'яўлялася. Сакрэт просты: трэба строга прытрымлівацца плана і памятаць, дзеля чаго гэта робіцца.
"Калі ёсць вялікая мэта, думаеш: а навошта мне гэтыя ролы, перацярплю – затое праз пару месяцаў куплю сабе тэлевізар. Уразацца, вядома, прыйдзецца, але ёсць разуменне, што нейкія "хацелкі" могуць пачакаць дзеля большага. Проста трэба ўявіць, што гэтых грошай няма, і жыць толькі на тое, што запланавана", – упэўнена Дар'я.
