Калі ў дзяцінстве Сашу пыталі, кім яна хоча стаць, калі вырасце, тая прагматычна адказвала: хочацца зарабляць шмат грошай. Таму пасля школы выбірала не проста тое, што цікава, але і з аглядкай на добрую зарплату.
Навучылася на маркетолага, некалькі разоў крута мяняла сферы, "увайшла ў айці". І вось нядаўна, у свае 37, вырашылася на чарговыя перамены – паступіла ў БДМУ і ўжо адвучылася на першым курсе.
Як гэта – стаць студэнткай праз 20 гадоў пасля заканчэння школы, як знайсці агульную мову з аднагрупнікамі-зумерамі і чаму раптам паспяховая айцішніца вырашыла перакваліфікавацца ў паталагаанатама, даведаліся ў Аляксандры Літашэнка.
Вучылася на фізмаце
У натоўпе студэнтаў і абітурыентаў з цяжкасцю знаходзім Сашу. Стройная, маленькая, яна зліваецца з натоўпам моладзі і зусім не выглядае на свой узрост.
"Трэба ж адпавядаць", – аджартоўваецца Аляксандра.
Калі вы думаеце, што стаць урачом у 37 гадоў яна вырашыла праз нейкія незакрытыя гештальты, то гэта зусім не так. Пайсці ў медыцыну яна ніколі не марыла, хоць і мама, і бабуля – медыкі і заўсёды казалі, што з яе атрымаўся б выдатны доктар.

"Я вучылася на фізмаце ў класах пры БНТУ. Таму ў мяне быў выбар: альбо гэты ўніверсітэт, альбо БДЭУ. Убачыла ў часопісе артыкул пра аналітыка-лагіста. Там усё было так цікава, мне здавалася, што гэтая спецыяльнасць вельмі перспектыўная. Але яна была толькі ў маскоўскім ВНУ. Таму пайшла на факультэт маркетынгу ў наргас", – здалёк пачынае Аляксандра.
Скончыла ВНУ, атрымала "скарынку" маркетолага са спецыялізацыяй у лагістыцы. Адпрацавала размеркаванне і пайшла ў дэкрэт, падчас якога зацікавілася праграмаваннем.
Пайсці ў айці
Здаецца, жаданне вучыцца – звыклы рэжым Сашы. А ўсе змены ў яе прафесійнай сферы пачыналіся менавіта са звычайнай цікавасці – што называецца, "для сябе".
У дэкрэце яна сама вывучыла мову праграмавання, з нуля асвоіла нейкія навыкі і вырашыла, што хоча развівацца ў гэтым кірунку.
"Пайшла на вочныя курсы пры ПВТ, атрымала веды і "скарынку", а праз тры месяцы ўжо знайшла першую працу", – кажа Саша.

А напярэдадні другога дэкрэту з'явіўся новы інтарэс – здароўе чалавека.
"Так мы павольна падыходзім да майго рашэння паступіць у медыцынскі", – смяецца Аляксандра.
Спачатку яе займала нешта простае: разбіралася ў тэме біялагічных дабавак, вывучала ўсё, што можна, пра ЗЛЖ, чытала, кансультавалася з урачамі.
І паступова прыйшла да высновы: захворванне лягчэй прадухіліць, чым лячыць.
"У нас уся сістэма наладжана, хутчэй, на лячэнне. Але людзям трэба больш казаць, што яшчэ пару крокаў таму, можна было б наогул не дапусціць праблем са здароўем. І гэта мяне прывяло ў яшчэ адно навучанне на спецыяліста медыцыны ладу жыцця", – расказвае Аляксандра.
Амаль год вучобы, паралельна праца праграмістам. Дзяўчына разбіралася ў тым, як уплываюць на здароўе нутрыцыялогія, сон, праца са стрэсам.
"Мне хацелася дапамагаць іншым наладзіць пэўныя звычкі, лад жыцця і прыйсці да такога рэсурснага стану, калі проста адчуваеш сябе добра. Але пасля навучання ўзнікла яшчэ больш пытанняў, чым было да гэтага. Мне хацелася глыбей разабрацца, як працуе наша цела", – смяецца Саша.
Падрыхтавацца за паўгода
Паступіць у медыцынскі спачатку здавалася немагчымым. Як гэта – зноў пайсці ва ўніверсітэт, ды яшчэ на такую складаную спецыяльнасць у ВНУ з самымі высокімі ў краіне прахаднымі баламі? Яшчэ і праз 20 гадоў пасля заканчэння школы і фізмата.

"Але ў выніку вырашыла: а чаму б не паспрабаваць? Не атрымаецца – дык я ж нічога не губляю", – усміхаецца Саша.
Найбольш сумненняў было ў тым, як здаць біялогію і хімію. Вырашыла звярнуцца да рэпетытараў – і, мякка кажучы, ніхто асабліва не верыў у яе задуму. Бо да паступлення заставалася ўсяго паўгода.
"Усе былі настроены скептычна, у мяне пачалі апускацца рукі. Але тут пашанцавала: я знайшла настаўніцу, якая сказала наогул не хвалявацца: заверыла, што усё будзе выдатна. У яе ўжо былі падобныя выпадкі – за тры месяцы дапамагла мужчыну паступіць на псіхолага", – кажа Аляксандра.
Саша адразу ж запісалася на РТ, хоць і вельмі баялася: бо ведаў пакуль практычна ноль. У выніку нават набрала 40 балаў. І гэта натхніла яе працягваць вучыцца.

Але прахадныя балы ў галоўны медыцынскі ВНУ краіны заўсёды былі аднымі з самых высокіх. Нават на платнае.
"На лячэбны факультэт годам раней прахадным быў 341 бал. Але потым я даведалася, што, паколькі гэта ў мяне ўжо другая вышэйшая, я магу ісці звыш плана платна і набраць ледзь не мінімальны парог па ўсіх прадметах. Але я ўсё роўна рыхтавалася: бо мала паступіць – трэба потым яшчэ і як-небудзь вучыцца", – працягвае яна.

У выніку Саша набрала 352 балы, прахадны ў тым годзе быў на ўзроўні 365. Яна паступіла звыш плана і ў 37 гадоў зноў стала першакурсніцай.
На адной хвалі з зумерамі
Першы год навучання абышоўся прыкладна ў 4,7 тыс. Саша працягвае працаваць на фрылансе. І паспявае сумяшчаць усё: вельмі складанае навучанне, сесіі, дом і побыт, сям'ю і нават крыху адпачынку.

"Жарты і мемы пра студэнтаў-медыкаў – чыстая праўда. Вучоба цяжкая, графік нерэальны, інфармацыі вельмі шмат. Калі шчыра, я не асабліва думала, як буду ўсё сумяшчаць. Інакш бы зусім спалохалася і нікуды б не пайшла", – смяецца Аляксандра.
Высветлілася, што з ёй у групе вучыцца яшчэ адна студэнтка 37 гадоў. Таму было не так страшна знаёміцца з зусім яшчэ юным калектывам. Але спачатку, вядома, саромелася.

"Але мы з аднагрупнікамі на адной хвалі, успрымаем адзін аднаго як роўных. І я не гляджу на іх звысоку, як на дзяцей, зусім не. Зумеры класныя. Усе вельмі разумныя, заматываваныя – захапленне проста! Слухаю, як яны разважаюць: я ў іх узросце і блізка не была такім усвядомленым чалавекам", – захапляецца Саша.
Інстытут, экзамены, сесія
Аляксандра адзначае, што яе першае студэнцтва і цяперашняе – два зусім розныя этапы.
Па-першае, універсітэт – тут зусім іншая адукацыя, іншая спецыфіка.


Так, некаторыя прадметы давялося вывучаць па другім крузе: сацыяльную палітэканомію, гісторыю Беларусі (толькі цяпер у ВНУ гэта гісторыя беларускай дзяржаўнасці) і іншыя.
Некаторыя моманты па спецыяльнасці таксама аказаліся не ў навінку, бо нейкае знаёмства з медыцынай у Аляксандры ўжо было. Напрыклад, раней яна ўжо вельмі падрабязна вывучала некаторыя органы і сістэмы.
Праўда, калі асвойвала лайфстайл-медыцыну, усе падручнікі былі базавага ўзроўня, напісаныя простай мовай. А тут усё сур'ёзна, на лаціне, а галоўнае – велізарная колькасць інфармацыі за кароткія тэрміны.

Фота прадастаўлена суразмоўніцай
"Ну і плюс я ўжо ў зусім іншым узросце, з іншымі ўяўленнямі пра жыццё – у мяне і дзеці, і сям'я, і праца", – кажа Саша.
Яна тлумачыць, што пазбаўлена магчымасці проста сесці і вучыцца. Але знаходзіць выхад.
"Я вучуся ўсюды, дзе толькі магу: гатую – нешта чытаю, прыбіраю – у вушах нейкія аўдыё, кудысьці еду – вучуся. Як толькі ёсць вольная хвілінка, адразу нешта раблю", – пералічвае суразмоўца.

На першай сесіі прадметы былі адносна лёгкія – у параўнанні з тым, што чакала студэнтаў далей. Другая – ужо складаней.
А да будучай зімовай сесіі Аляксандра пачынае рыхтавацца ўжо цяпер, на студэнцкіх канікулах. "Ад сесіі да сесіі жывуць студэнты весела" – наогул не пра медыцынскі.

"Будзем здаваць экзамены па прадметах, якія вывучаюцца паўтара года. Гэта велізарны пласт інфармацыі. Я ўжо патроху рыхтуюся, інакш за семестр проста фізічна ўсё не паспею. Здаецца, у медыцынскім наогул не бывае моманту, калі ты нічога не зубрыш. І гэта становіцца для цябе нейкай нормай", – усміхаецца Саша.
Хоча стаць патолагаанатам
Аляксандра ўжо прыглядаецца да будучай спецыялізацыі – на лячэбным факультэце трэба будзе зрабіць выбар. Дакладна вырашыла, што хоча працягваць працаваць у сферы прэвентыўнай медыцыны.
"Мне вельмі падабаецца гісталогія [вывучэнне тканак на мікраскапічным узроўні. – Tochka.by]: выяўляць паталогіі, вызначаць дыягназ. Але займаюцца гэтым толькі ўрачы-паталагаанатамы. Мне даводзіцца доўга тлумачыць, што я хачу ў большай ступені не займацца ўскрыццямі, а працаваць крыху з іншым", – смяецца Саша.
Айцішную адукацыю яна хоча прымяніць да атрыманых у медыцыне ведаў: думае неяк злучыць гэтыя дзве сферы і зрабіць нейкі карысны софт.
Вучоба – работа – дом
Залікоўка Сашы – на зайздрасць многім студэнтам, хоць часу на вучобу зусім не хапае.

"Добра, што я вельмі шмат ведаю пра сон і стрэс. Часам думаю, што ўсё маё навучанне да гэтага было, проста каб я змагла выжыць у медыцыне. Вядома, мне ўжо не 18. Гэта мае аднагрупнікі могуць месяцамі на каве жыць", – смяецца Саша.
Цяпер усё паспяваць ёй дапамагаюць правільна арганізаваныя звычкі. А яшчэ яна не патрабуе ад сябе быць ідэальнай ва ўсім.
"Сям'я, дом, вучоба – вядома, штосьці ў гэтым кругавароце спраў будзе атрымоўваць менш увагі. Трэба прыняць, што ў цябе не заўсёды прыгатавана ежа, дзесьці не ідэальна чыста. Муж ставіцца да гэтага з разуменнем, а правесці час з дзецьмі я паспяваю", – расказвае Саша.
Найбольш яна рада, што ў свой час вырашыла не адкладваць паступленне. Па-першае, у гэтым годзе яна б проста не паступіла: платнае навучанне ў медыцынскіх ВНУ адмянілі. А па-другое, безумоўна рада, што апынулася менавіта ў гэтай групе, і адчувае сябе ва ўсім на сваім месцы.

"Далёка не загадваю: цяпер такі рэжым, што думаеш, як пражыць наступны дзень. Вядома, хацелася б скончыць універсітэт. Але ў жыцці здараецца рознае. Спадзяюся, усё атрымаецца", – дадае Саша.